Đổi mới kiểm tra thực phẩm nhập khẩu, rút ngắn thời gian thông quan, tránh ùn tắc cửa khẩu

Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) đề xuất bổ sung các trường hợp được miễn, giảm kiểm tra thực phẩm nhập khẩu, tạo thuận lợi cho thông quan hàng hóa.

Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) đang được Quốc hội khóa XVI xem xét, cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 2, với nhiều nội dung điều chỉnh trong hoạt động quản lý thực phẩm nhập khẩu.

Theo dự thảo, hoạt động quản lý an toàn thực phẩm được xây dựng trên cơ sở phân tích nguy cơ, gồm 3 nội dung: Đánh giá nguy cơ, quản lý nguy cơ và truyền thông nguy cơ. Kết quả phân tích là căn cứ để xây dựng quy định kỹ thuật, tổ chức kiểm tra thực phẩm nhập khẩu, hậu kiểm và truy xuất nguồn gốc khi cần thiết.

Ảnh minh họa

Bổ sung trường hợp được miễn, giảm kiểm tra

Dự thảo tiếp tục duy trì 3 phương thức kiểm tra nhà nước đối với thực phẩm nhập khẩu, gồm kiểm tra chặt, kiểm tra thông thường và kiểm tra giảm.

Với phương thức kiểm tra thông thường, cơ quan chức năng sẽ lấy mẫu ngẫu nhiên theo tỉ lệ nhất định. Lô hàng vẫn được thông quan mà không phải chờ kết quả thử nghiệm. Trường hợp phát hiện chỉ tiêu không đạt yêu cầu an toàn, cơ quan chức năng sẽ tiến hành truy xuất, thu hồi và xử lý theo quy định.

Đối với phương thức kiểm tra giảm, dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành bổ sung 2 trường hợp được áp dụng so với quy định tại Nghị định 15/2018/NĐ-CP. Trong đó có sản phẩm nông sản nguồn gốc thực vật được sản xuất tại cơ sở áp dụng các tiêu chuẩn thực hành nông nghiệp tốt như Global GAP, ASEAN GAP, hữu cơ, RA hoặc tương đương.

Trường hợp có kết quả thử nghiệm do tổ chức đạt chuẩn ISO 17025 cấp, với phòng thử nghiệm được Việt Nam công nhận hoặc thừa nhận tại nước xuất khẩu, cũng thuộc diện kiểm tra giảm.

Khi áp dụng kết quả phân tích nguy cơ, các sản phẩm thuộc danh mục nguy cơ thấp được kiểm tra giảm. Sản phẩm thuộc nhóm nguy cơ cao nhưng có lịch sử tuân thủ tốt, đạt yêu cầu qua các lần nhập khẩu liên tiếp cũng có thể được chuyển sang phương thức này.

Dự thảo cũng kế thừa 9 trường hợp miễn kiểm tra theo Nghị định 15/2018/NĐ-CP và bổ sung thêm 3 trường hợp. Trong đó có hàng hóa chuyên dùng phục vụ an ninh, quốc phòng; hàng hóa mua bán, trao đổi của cư dân biên giới trong định mức miễn thuế và hàng hóa nhập khẩu phục vụ tiêu dùng cá nhân gửi qua dịch vụ bưu chính, chuyển phát nhanh thuộc diện miễn thuế.

Tăng năng lực kiểm nghiệm, đẩy mạnh chuyển đổi số

Bên cạnh phương thức kiểm tra, năng lực hệ thống thử nghiệm cũng là vấn đề được đặt ra trong quá trình sửa đổi luật. Theo khảo sát, hiện có 71 tổ chức thử nghiệm thuộc 3 ngành y tế, công thương, nông nghiệp và môi trường tham gia phục vụ quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm.

Bộ Y tế đã ban hành Quyết định số 1658/QĐ-BYT về quy hoạch mạng lưới cơ sở y tế thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Trong đó, định hướng phát triển 2 trung tâm thuộc Viện Kiểm nghiệm an toàn vệ sinh thực phẩm quốc gia tại Khánh Hòa và TPHCM.

Cùng với đó, các trung tâm kiểm nghiệm thuốc, mỹ phẩm tuyến tỉnh đủ năng lực sẽ được huy động tham gia hoạt động thử nghiệm. Hiện có 4 trung tâm được chỉ định phục vụ quản lý nhà nước và dự kiến tiếp tục chỉ định thêm 30 trung tâm.

Các thủ tục kiểm tra nhà nước dự kiến được thực hiện 100% trên môi trường điện tử, kết quả được cập nhật vào hệ thống để phục vụ thông quan. Qua đó, việc quản lý theo mức độ nguy cơ kết hợp số hóa thủ tục được kỳ vọng rút ngắn thời gian thông quan, đồng thời bảo đảm kiểm soát an toàn thực phẩm.

Thùy Linh

Nguồn Lao Động