Thịt đông lạnh nhập khẩu giá rẻ có đồng nghĩa kém chất lượng?
Thịt đông lạnh nhập khẩu có giá rẻ hơn thịt trong nước do lợi thế về quy mô sản xuất và chuỗi cung ứng. Tuy nhiên, người tiêu dùng cần lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, được bảo quản đúng quy trình để tránh nguy cơ mất an toàn thực phẩm.
Thịt đông lạnh nhập khẩu ngày càng phổ biến trên thị trường Ảnh minh họa do AI tạo
Vì sao thịt đông lạnh nhập khẩu có giá rẻ hơn so với thịt sản xuất trong nước?
Theo số liệu của Cục Hải quan (Bộ Tài chính) trong 8 tháng đầu năm, lượng thịt đông lạnh các loại nhập khẩu vào Việt Nam đã vượt 600.000 tấn. Các sản phẩm này được bày bán tại nhiều siêu thị, cửa hàng thực phẩm và trên mạng xã hội với mức giá cạnh tranh, thậm chí chỉ vài chục nghìn đồng/kg đối với một số loại thịt.
Giá rẻ khiến thịt đông lạnh nhập khẩu trở thành lựa chọn của nhiều gia đình, nhà hàng và bếp ăn tập thể. Tuy nhiên, không ít người tiêu dùng từng thất vọng khi mua thịt nhập khẩu qua mạng xã hội. Chị Thanh Thủy ở Hà Nội cho biết, sau khi đặt mua thịt bò trên mạng, chị nhận thấy sản phẩm sau chế biến không có mùi vị như thịt bò thông thường nên quyết định bỏ đi.
Tương tự, chị Ngọc Liên cũng từng mua thịt bò được quảng cáo nhập khẩu từ Mỹ với giá khoảng 200.000 đồng/kg để làm món lẩu. Tuy nhiên, khi sử dụng, chị nhận thấy thịt không tươi, vị nhạt và không thơm như mong đợi. Đặc biệt, màu sắc miếng thịt sau khi mở bao bì cũng không giống hình ảnh người bán quảng cáo.
Những trải nghiệm này khiến người tiêu dùng lo ngại về nguồn gốc, chất lượng và quy trình bảo quản thịt đông lạnh nhập khẩu, nhất là các sản phẩm được rao bán với giá rẻ trên mạng xã hội.
Lý giải nguyên nhân thịt nhập khẩu thường có giá thấp hơn thịt sản xuất trong nước, thạc sĩ Ngô Xuân Dũng, chuyên gia công nghệ thực phẩm, cho biết điều này xuất phát từ nhiều yếu tố kinh tế, kỹ thuật và chuỗi cung ứng.
Trước hết, các quốc gia xuất khẩu thịt lớn như Brazil, Mỹ, các nước châu Âu và Australia có ngành chăn nuôi công nghiệp phát triển. Mô hình trang trại quy mô lớn, quy trình sản xuất khép kín từ con giống, thức ăn chăn nuôi đến giết mổ tự động giúp giảm chi phí trên mỗi đơn vị sản phẩm.
Bên cạnh đó, nhiều quốc gia có nền nông nghiệp phát triển, chủ động được nguồn nguyên liệu làm thức ăn chăn nuôi. Đây cũng là lợi thế giúp hạ giá thành sản phẩm.
Một nguyên nhân nữa là sự khác biệt trong nhu cầu tiêu dùng giữa các thị trường. Người tiêu dùng ở một số nước phát triển thường ưa chuộng những phần thịt nhất định như thịt thăn, thịt ức… Trong khi đó, những phần thịt hoặc nội tạng động vật ít được ưa chuộng hơn tại thị trường nội địa có thể được xuất khẩu sang các nước đang phát triển với giá cạnh tranh.
Ngoài ra, công nghệ bảo quản và vận chuyển lạnh quy mô lớn giúp hạn chế hao hụt, tiết kiệm chi phí nhân công và vận chuyển. Những yếu tố này góp phần tạo nên mức giá thấp hơn so với nhiều sản phẩm thịt được sản xuất trong nước.
Thịt đông lạnh bảo quản lâu có mất an toàn?
Theo thạc sĩ Ngô Xuân Dũng, thịt nhập khẩu giá rẻ không đồng nghĩa với chất lượng thấp hay mất an toàn thực phẩm. Giá thành thấp chủ yếu đến từ lợi thế sản xuất, chi phí và cơ cấu thị trường, chứ không mặc nhiên là do sản phẩm kém chất lượng.
Đối với thịt đông lạnh, nếu được bảo quản trong kho lạnh chuyên dụng ở nhiệt độ khoảng âm 18 độ C, sản phẩm có thể duy trì độ an toàn vi sinh trong thời gian dài, từ vài tháng đến vài năm tùy từng loại thịt. Ở điều kiện này, sự phát triển của vi sinh vật và hoạt động của enzyme gây hư hỏng bị ức chế.
Tuy nhiên, thời gian bảo quản kéo dài có thể làm giảm hương vị, độ ẩm của thịt do hiện tượng mất nước trên bề mặt hoặc oxy hóa chất béo. Điều đó không đồng nghĩa thịt tự động sinh độc tố hay trở nên mất an toàn nếu toàn bộ quá trình vận chuyển, bảo quản và phân phối được kiểm soát đúng quy trình.
Với thịt đông lạnh nhập khẩu chính ngạch, sản phẩm phải đáp ứng các quy định về kiểm dịch động vật của nước xuất khẩu và Việt Nam. Các nội dung kiểm soát bao gồm dư lượng kháng sinh, chất cấm trong chăn nuôi và những chỉ tiêu vi sinh vật gây bệnh như Salmonella, E. coli trước khi được cấp phép thông quan.
Như vậy, thịt đông lạnh nhập khẩu có thể bảo đảm an toàn thực phẩm nếu được sản xuất, kiểm soát và bảo quản theo đúng quy định. Điều đáng lo ngại nằm ở những sản phẩm không rõ nguồn gốc hoặc bị gián đoạn chuỗi lạnh trong quá trình vận chuyển, phân phối.
Theo thạc sĩ Ngô Xuân Dũng, để tránh mua phải thịt kém chất lượng, người tiêu dùng cần ưu tiên lựa chọn sản phẩm tại các siêu thị, cửa hàng thực phẩm uy tín, có hệ thống tủ đông bảo quản đạt yêu cầu.
Khi mua thịt đông lạnh nhập khẩu, người tiêu dùng cần đặc biệt chú ý đến nhãn mác và bao bì sản phẩm. Thịt phải có nhãn phụ tiếng Việt với đầy đủ thông tin về tên sản phẩm, nguồn gốc xuất xứ, đơn vị nhập khẩu, hạn sử dụng và hướng dẫn bảo quản.
Bao bì cần được hàn kín, không rách thủng, bảo đảm điều kiện bảo quản. Người mua cũng nên quan sát màu sắc thịt qua lớp bao bì. Sản phẩm đạt yêu cầu thường có màu sắc tương đối đồng đều, không xuất hiện những vùng biến màu xám hoặc xanh bất thường.
Một dấu hiệu cần lưu ý là sự xuất hiện của nhiều tinh thể đá lớn hoặc nước đá, dịch thịt tích tụ dưới đáy túi. Đây có thể là biểu hiện cho thấy sản phẩm từng bị rã đông trong quá trình vận chuyển hoặc bảo quản rồi cấp đông trở lại. Bề mặt thịt quá khô cứng hoặc xuất hiện dịch nhớt cũng là những dấu hiệu bất thường cần thận trọng.
Ngoài ra, với thịt đã mở bao bì, người tiêu dùng cần chú ý đến màu sắc, độ đàn hồi và mùi của sản phẩm. Không nên mua thịt có mùi hôi, ôi thiu hoặc mùi lạ.
Không chỉ khâu lựa chọn, quá trình bảo quản và chế biến tại nhà cũng ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng và độ an toàn của thịt đông lạnh.
Thạc sĩ Ngô Xuân Dũng hướng dẫn, nếu chưa sử dụng ngay, thịt cần được giữ trong ngăn đông ở nhiệt độ từ âm 18 độ C trở xuống. Khi cần chế biến, nên chuyển thịt từ ngăn đông xuống ngăn mát tủ lạnh trước khoảng 12–24 giờ để rã đông từ từ. Trường hợp cần sử dụng gấp, có thể dùng chức năng rã đông của lò vi sóng.
Người tiêu dùng không nên ngâm thịt trực tiếp trong nước nóng hoặc để thịt ở nhiệt độ phòng quá lâu. Đặc biệt, thịt đã rã đông không nên cấp đông trở lại. Khi chế biến, cần bảo đảm vệ sinh trong quá trình sơ chế và nấu chín kỹ để hạn chế nguy cơ nhiễm vi sinh vật gây bệnh.
Ánh Tuyết
Nguồn VOV2