Điện thoại, máy tính cũ bị cấm nhập khẩu vì nguy cơ lộ lọt dữ liệu
Từ ngày 1.1.2027, điện thoại thông minh, máy tính và nhiều thiết bị công nghệ số đã qua sử dụng thuộc danh mục cấm nhập khẩu.
Tại họp báo thường kỳ tháng 10.2026 của Bộ Khoa học và Công nghệ (KHCN) ngày 4.11, ông Nguyễn Khắc Lịch – Cục trưởng Cục Công nghệ số và Trí tuệ nhân tạo cho biết, việc cấm nhập khẩu điện thoại thông minh, máy tính và các thiết bị công nghệ số đã qua sử dụng không phải chính sách mới.
Điện thoại di động, điện thoại thông minh đã qua sử dụng tiếp tục nằm trong danh mục sản phẩm công nghệ bị cấm nhập khẩu vào Việt Nam theo quy định mới (Ảnh: Tuấn Anh).
Quy định quản lý mặt hàng này đã được thực hiện từ năm 2007. Gần nhất, danh mục được công bố tại Thông tư số 11/2018/TT-BTTTT năm 2018 của Bộ Thông tin và Truyền thông.
Việc ban hành Thông tư số 63/2026/TT-BKHCN thay thế quy định cũ nhằm chuẩn hóa, đồng bộ hệ thống pháp luật về công nghiệp công nghệ số và quản lý ngoại thương. Đồng thời, danh mục được cập nhật mã số hàng hóa (mã HS) theo Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam, tạo thuận lợi cho cơ quan hải quan và doanh nghiệp tra cứu, xác định hàng hóa.
Ngăn rủi ro lộ lọt dữ liệu, cháy nổ từ thiết bị cũ
Theo ông Nguyễn Khắc Lịch, quy định mới hướng tới ba mục tiêu chính, gồm hoàn thiện hành lang pháp lý, bảo vệ người tiêu dùng và hỗ trợ phát triển thị trường công nghệ số trong nước.
Đáng chú ý, việc kiểm soát nhập khẩu thiết bị công nghệ số đã qua sử dụng nhằm ngăn nguy cơ Việt Nam trở thành điểm tiếp nhận rác thải điện tử từ nước ngoài.
Các thiết bị cũ, không rõ nguồn gốc hoặc đã bị can thiệp kỹ thuật có thể tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thông tin, làm lộ lọt dữ liệu cá nhân. Linh kiện và pin xuống cấp cũng có thể làm gia tăng nguy cơ cháy nổ.
Bên cạnh đó, việc kiểm soát nhập khẩu còn nhằm bảo đảm thiết bị đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật và tương thích với quy định về tần số vô tuyến điện quốc gia.
Theo Thông tư 63, danh mục cấm không chỉ áp dụng với sản phẩm công nghệ số đã qua sử dụng mà còn bao gồm bộ phận, phụ kiện, cụm linh kiện và linh kiện điện tử đã qua sử dụng thuộc các sản phẩm trong danh mục. Sản phẩm công nghệ số tân trang có mã HS thuộc danh mục cấm cũng không được nhập khẩu.
Việc xác định hàng hóa thuộc diện cấm được thực hiện theo mã HS. Trường hợp danh mục quy định đến nhóm 4 chữ số hoặc phân nhóm 6 chữ số, lệnh cấm áp dụng với toàn bộ mã HS 8 chữ số thuộc nhóm hoặc phân nhóm tương ứng. Nếu quy định cụ thể đến mã HS 8 chữ số, lệnh cấm chỉ áp dụng với mã hàng đó.
Thiết bị cũ phục vụ sản xuất bán dẫn vẫn được nhập khẩu
Cục trưởng Cục Công nghệ số và Trí tuệ nhân tạo nhấn mạnh, quy định không nhằm hạn chế hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.
Theo đó, dây chuyền công nghệ, máy móc, thiết bị và công cụ đã qua sử dụng vẫn được phép nhập khẩu nếu đáp ứng các tiêu chí theo quy định của pháp luật về công nghiệp công nghệ số, phục vụ trực tiếp dự án đầu tư sản xuất, đóng gói, kiểm thử sản phẩm vi mạch bán dẫn hoặc hoạt động đào tạo, nghiên cứu và phát triển sản phẩm, dịch vụ công nghệ số.
Quy định này nhằm tháo gỡ khó khăn về chi phí đầu tư ban đầu cho doanh nghiệp công nghệ cao và bán dẫn trong nước.
Tuy nhiên, để hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp Việt Nam cũng như công tác đào tạo, nghiên cứu, ông Nguyễn Khắc Lịch cho biết một số thiết bị công nghệ thông tin đã qua sử dụng vẫn được phép nhập khẩu theo Thông tư số 26/2025 và các văn bản pháp luật về công nghiệp công nghệ số.
Ông Lịch dẫn ví dụ các dây chuyền, thiết bị phục vụ sản xuất bán dẫn hoặc dây chuyền, thiết bị phòng thí nghiệm cho trường học. Theo ông, những thiết bị này trước đây bị cấm nhập khẩu, nhưng đã được cho phép tại Thông tư 26/2025.
Thông tư số 63/2026/TT-BKHCN được ban hành ngày 27.10.2026 và có hiệu lực từ ngày 1.1.2027, thay thế Thông tư số 11/2018/TT-BTTTT. Đối với hàng hóa đã được cơ quan có thẩm quyền cho phép nhập khẩu trước thời điểm quy định mới có hiệu lực, doanh nghiệp tiếp tục thực hiện theo nội dung và thời hạn của văn bản chấp thuận.
Nguồn Lao Động