Nhà sản xuất giữ bí mật thành phần hóa chất, doanh nghiệp nhập khẩu cần làm gì?
Nhà sản xuất nước ngoài không công bố đầy đủ thành phần hóa chất vì lý do bảo mật, trong khi quy định yêu cầu doanh nghiệp phải khai báo chi tiết.
Ngày 16-10, Chi cục Hải quan khu vực II tổ chức hội nghị tuyên truyền, phổ biến pháp luật, hướng dẫn và giải đáp vướng mắc trong hoạt động xuất nhập khẩu tiền chất cho các doanh nghiệp kinh doanh hóa chất trên địa bàn.
Đây là ngày làm việc cuối trong chuỗi hội nghị diễn ra từ ngày 14 đến 16-10, với sự tham gia của đại diện Công an, Sở Công Thương TP.HCM, cơ quan hải quan và các doanh nghiệp. Nhiều vướng mắc về giấy phép, thủ tục nhập khẩu hóa chất đã được doanh nghiệp nêu ra tại hội nghị đối thoại với cơ quan hải quan và Sở Công Thương TP.HCM.
Hải quan khu vực II tăng cường kết nối, hỗ trợ doanh nghiệp – Ảnh: TL
Nhà sản xuất giữ bí mật, doanh nghiệp khó khai báo
Khác với nội dung phổ biến quy định, phần trao đổi trực tiếp tập trung vào những tình huống doanh nghiệp gặp phải khi làm thủ tục nhập khẩu, khai báo thành phần hóa chất, xin giấy phép và thực hiện nghĩa vụ báo cáo.
Tại hội nghị, đại diện một doanh nghiệp chuyên nhập khẩu hóa chất cho biết công ty đang kinh doanh nhiều sản phẩm thuộc diện kiểm soát đặc biệt, trong đó có các loại dầu mỡ công nghiệp.
Tuy nhiên, phiếu an toàn hóa chất (SDS) do nhà sản xuất cung cấp không thể hiện đầy đủ mã CAS, mã định danh của từng chất hóa học. Một số nhà cung cấp còn từ chối công bố thành phần và hàm lượng với lý do bảo vệ bí mật thương mại.
Điều này khiến doanh nghiệp lúng túng khi cơ quan hải quan yêu cầu giải trình, bổ sung thông tin để hoàn tất thủ tục nhập khẩu.
“Nếu nhà sản xuất không cung cấp mã CAS và thành phần hóa chất thì doanh nghiệp phải giải trình với hải quan như thế nào?” – đại diện doanh nghiệp đặt câu hỏi.
Một số nhà sản xuất đồng ý cung cấp tài liệu riêng thể hiện thành phần và hàm lượng hóa chất. Tuy nhiên, doanh nghiệp băn khoăn liệu tài liệu này có đủ giá trị pháp lý để khai báo hải quan và phục vụ báo cáo hoạt động hóa chất hằng năm.
Trao đổi về vấn đề này, bà Lê Thị Phương Lan, đại diện Phòng Quản lý công nghiệp thuộc Sở Công Thương TP.HCM, cho biết doanh nghiệp nhập khẩu phải chịu trách nhiệm về tính chính xác của phiếu an toàn hóa chất bằng tiếng Việt.
Trường hợp nhà sản xuất cung cấp tài liệu bổ sung có xác nhận về thành phần hóa chất, doanh nghiệp có thể sử dụng thông tin để hoàn thiện phiếu an toàn hóa chất theo quy định. Ngược lại, nếu không có tài liệu hoặc xác nhận từ nhà sản xuất, cơ quan quản lý sẽ khó có căn cứ để xem xét hồ sơ.
Theo bà Lan, đây là vướng mắc đã được nhiều doanh nghiệp phản ánh. Việc vừa đáp ứng yêu cầu quản lý, vừa bảo vệ bí mật thương mại của nhà sản xuất cần được nghiên cứu để có hướng xử lý phù hợp. Sở Công Thương sẽ ghi nhận, tiếp tục trao đổi với Cục Hóa chất thuộc Bộ Công Thương nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp.
Hóa chất đổi thành phần, doanh nghiệp lo vướng thủ tục
Vấn đề khác được nhiều doanh nghiệp quan tâm là việc cập nhật thông tin hóa chất trên cơ sở dữ liệu quốc gia. Đại diện một doanh nghiệp cho biết có sản phẩm đã đăng ký, công bố mục đích sử dụng từ hai năm trước. Tuy nhiên, sau một thời gian, nhà sản xuất cập nhật phiếu an toàn hóa chất, thay đổi hàm lượng một số thành phần.
Khi đó, thông tin trên hồ sơ nhập khẩu không còn trùng khớp với dữ liệu đã đăng ký. Doanh nghiệp lo ngại sự khác biệt này có thể gây khó khăn khi làm thủ tục hải quan.
Một doanh nghiệp khác đưa ra tình huống cụ thể: mười lô hàng đầu tiên được nhập khẩu theo công thức cũ, nhưng đến lô thứ 11, nhà sản xuất thay đổi thành phần dù vẫn giữ nguyên tên thương mại.
Nếu điều chỉnh dữ liệu sản phẩm đã đăng ký, doanh nghiệp lo lịch sử khai báo của những lô hàng trước có thể bị ảnh hưởng. Nhưng nếu tạo mã sản phẩm mới, doanh nghiệp lại chưa rõ thủ tục thực hiện.
Đại diện phòng Quản lý công nghiệp Sở Công thương TP.HCM, cho biết cần phân biệt việc thay đổi tên thương mại với thay đổi thành phần hóa chất. Đối với trường hợp cần điều chỉnh thông tin đã công bố, doanh nghiệp có thể liên hệ đơn vị vận hành cơ sở dữ liệu thuộc Cục Hóa chất để được hướng dẫn.
Riêng trường hợp thay đổi thành phần nhưng giữ nguyên tên thương mại, Sở Công Thương sẽ ghi nhận, trao đổi thêm với cơ quan chuyên môn để làm rõ cách xử lý.
Ngoài thủ tục nhập khẩu, nhiều doanh nghiệp cũng đặt câu hỏi về ranh giới giữa hoạt động sử dụng hóa chất và sản xuất, kinh doanh hóa chất.
Đại diện một doanh nghiệp trong khu chế xuất cho biết công ty sử dụng dung môi kết hợp với keo để liên kết các lớp thép trong quá trình sản xuất linh kiện động cơ. Do có công đoạn phối trộn hóa chất, doanh nghiệp băn khoăn liệu hoạt động này có được xem là sản xuất hóa chất và phải xin giấy phép riêng hay không.
Sau khi trao đổi để xác định mục đích sử dụng, bà Lan giải thích nếu doanh nghiệp chỉ phối trộn hóa chất phục vụ quy trình sản xuất nội bộ, sản phẩm bán ra là linh kiện hoàn chỉnh chứ không phải hóa chất, thì không phải xin giấy phép sản xuất hóa chất cho công đoạn này.
Tuy nhiên, đơn vị vẫn phải tuân thủ đầy đủ các yêu cầu về an toàn, bảo quản và sử dụng hóa chất.
Đại diện Sở Công Thương lưu ý doanh nghiệp cần phân biệt rõ việc nhập khẩu hóa chất để tự sử dụng với nhập khẩu để sản xuất, kinh doanh hóa chất. Đây là cơ sở quan trọng để xác định loại giấy phép và thủ tục tương ứng.
Đối với hỗn hợp chứa tiền chất thuộc cả nhóm 1 và nhóm 2, doanh nghiệp được hướng dẫn kê khai đầy đủ thành phần trong hồ sơ, tránh thực hiện trùng lặp thủ tục cấp phép.
Theo bà Lan, nhiều vướng mắc hiện nay xuất phát từ việc doanh nghiệp chưa cập nhật kịp thời quy định mới hoặc chưa phân biệt rõ phạm vi điều chỉnh của từng loại giấy phép.
Bên cạnh việc tháo gỡ khó khăn về thủ tục, cơ quan quản lý cũng nhắc nhở doanh nghiệp thực hiện đầy đủ nghĩa vụ báo cáo, rà soát phiếu an toàn hóa chất và bảo đảm điều kiện lưu trữ, sử dụng hóa chất nguy hiểm.
Nguồn Tuổi Trẻ